Jak zacząć obserwować ptaki?

Witajcie, dziś chciałabym się z Wami podzielić jedną z moich wielkich pasji, tzn obserwowaniem ptaków, co z angielskiego jest nazywane birdwatchingiem i to słowo staje się coraz bardziej popularne. 

Na czym polega birdwatching? Zapytacie pewnie? Bo obserwowanie ptaków to nie tylko samo patrzenie na ptaki tak zwanym gołym okiem, ale także przy po mocy specjalistycznych urządzeń optycznych, tj lornetki, czy lunety. Oprócz tego, wielu ptasiarzy (obserwatorów ptaków) robi także zdjęcia ptakom, by potem oglądać je w domu lub pokazywać znajomym. Poza samym obserwowaniem, tacy ludzie, zgłębiają także wiedzę/informacje na temat danego gatunku ptaka...o jego różnych aspektach biologicznych. 

Na początek chciałabym opowiedzieć, dlaczego warto obserwować ptaki i co nam to daje? 

Otóż, ptaki są najbardziej zauważalnymi zwierzętami dla człowieka. Nie mam tu na myśli zwierząt domowych, ale tych żyjących dziko. Ptaki możemy obserwować w każdym niemal miejscu, nie musimy w tym celu jeździć do lasu, choć warto też pojechać, ale nawet w mieście, tak dużym, jak Warszawa, można spotkać wiele gatunków ptaków, i to nie tylko krukowatych, czy gołębi, albo wróbli, ale coraz częściej także inne. Np coraz śmielej wnikają do miast kuzyni wróbli - mazurki.

fot. mazurek/plamkamazurka.blox.pl 

Już od najmłodszych lat poznajemy świat ptaków. Często dzieci, wraz z rodzicami, karmią w parkach gołębie czy kaczki. (O dokarmianiu ptaków planuje napisać oddzielny post, bo jest to ważny temat). Nie zawsze ludzie wiedzą jak i czym karmić ptaki, by im nie zaszkodzić, jednak takie wspólne rodzinne dokarmianie, pozwala nam na pierwszy kontakt z przyrodą, z ptakami. Warto obcować ze zwierzętami. Dzięki temu poznajemy życie naszych skrzydlatych przyjaciół, wiemy, jak wyglądają, jak się zachowują. To daje nam radość. Przebywanie wśród przyrody odstresuje nas i jest źródłem niesamowitych wrażeń. 

Ludzie obserwują ptaki w różny sposób. Jedni podróżują po świecie, aby zobaczyć jak najwięcej gatunków. Inni zaś obserwują miejscowe ptaki, w ogrodzie, w pobliskim parku, a zimą w naszym karmniku. Jedni obserwują ptaki samotnie, a drudzy wolą z przyjaciółmi lub w większych grupach. Można także uczestniczyć w specjalnych wycieczkach ornitologicznych lub obozach. Także można się cieszyć zainteresowaniem ptakami na wiele różnych sposobów. 

Co będzie nam potrzebne do obserwacji ptaków? 

Jeśli chcesz zacząć nowe, interesujące hobby, polegające na obserwowaniu naszych skrzydlatych przyjaciół, warto zaopatrzyć się w kilka następujących rzeczy:

• ATLAS PTAKÓW 

fot. teleskopy.pl 

Atlas ptaków jest to książeczka, w której są opisy i zdjęcia ptaków. Są różne rodzaje atlasów. Jedne są bardziej kieszonkowe (małe, po to, aby móc zawsze nosić go przy sobie), a inne są bardziej naukowe tzn w większym formacie. Warto zaopatrzyć się w jedno i drugie. Atlas kieszonkowy pozwoli nam szybko (dzięki zamieszczonym zdjęciom) rozpoznać ptaka w trakcie spaceru po lesie czy nad jeziorem. W tych atlasach zwykle opisy ptaków są krótkie i odnoszą się głównie do opisów wyglądu zewnętrznego ptaków. Jednak warto mieć też ten drugi rodzaj atlasu, w którym, po przyjściu do domu, możemy więcej poczytać informacji na temat danego gatunku ptaka. Z atlasów kieszonkowych polecam ten, który jest na zdjęciu. Mi bardzo pomaga w rozpoznawaniu ptaków na wycieczkach. Jest dostępny w empiku. 

fot. optyczne.pl 

• LORNETKA

Oprócz atlasu, ważnym elementem naszego ekwipunku, jest oczywiście lornetka. Dzięki niej możemy przybliżyć sobie optycznie ptaka. Wiele ptaków trudno zaobserwować z bliska. Nie wszystkie są tak oswojone, jak gołębie, czy sroki, by podejść do człowieka tak blisko. Większość ptaków siedzi bezpiecznie na gałęzi lub pływa na jeziorze, albo lata na niebie. Do tego potrzebna jest nam lornetka. 

Jaka powinna być dobra lornetka? 

Dobra lornetka nie powinna być zbyt ciężka, ponieważ często wieszamy ją sobie na szyi, a to może być trochę uciążliwe, po wielu godzinach obserwacji. Lornetka musi wygodnie leżeć w dłoniach i dawać czysty i jasny obraz obserwowanych obiektów. 

Co oznaczają parametry na lornetce?

Parametry lornetki są podawane w dwóch liczbach np. 8*32 albo 10*40. Pierwsza liczba (czyli np 8 lub 10), oznacza to, ile razy jest powiększony obraz przez tą lornetkę. Natomiast druga liczba (np 32 lub 40) oznacza średnicę (w milimetrach) przednich soczewek (obiektywów). Najlepsze lornetki do obserwowania ptaków, to takie, które powiększają obraz 7-8 razy i mają obiektyw o średnicy 30-42mm. 

Można też zastosować lornetki kompaktowe, które mają obiektywy poniżej 30 mm (średnica). Co prawda, obraz widziany przy ich pomocy, nie jest tak jasny, ale powinien wystarczyć do obserwowania ptaków w parkach czy w ogrodzie. 

• NOTATNIK

rys. ptaki-polski.com

Oprócz atlasu i lornetki, przyda nam się także zeszyt, w którym będziemy zapisywać nasze obserwacje. Jest to dobry sposób na zapamiętanie cech wyglądu ptaka i jego zachowania, gdy nie posiadamy przy sobie aparatu fotograficznego. Jeśli nie zapiszemy sobie od razu tych informacji, wtedy możemy je szybko zapomnieć, po przyjściu do domu. Można w nich także rysować ptaki, mniej więcej, by móc sobie w domu sprawdzić w atlasie, jeśli nie mamy przy sobie odpowiedniego atlasu, na temat danego ptaka. 

Do zapisywania naszych obserwacji najlepszy będzie zeszyt w formie kołonotatnika, dzięki czemu będzie nam łatwiej w nim zapisywać informacje. 

• APARAT FOTOGRAFICZNY  

Warto nosić ze sobą aparat fotograficzny, aby móc zrobić zdjęcia ptakom. Wiele z tych zdjęć może być potem niewyraźnych, bo ptaki oczywiście się poruszają i czasami ciężko jest sfotografować np mewę w locie albo nurkującego kormorana, jednak daje nam to jakiś obraz danego ptaka i potem w domu możemy zgłębić dalszą wiedzę na temat tych ptaków. Dobrze by było, aby nasz aparat posiadał zoom optyczny, dzięki temu przybliżymy sobie trochę obraz ptaka. Ja niestety posiadam tylko aparat kompaktowy, ale jeśli ktoś ma lustrzankę, to warto ze sobą zabrać ją na spacer po parku czy nad morzem, gdzie będzie mnóstwo okazji do zrobienia pięknych zdjęć, a lustrzanka da z pewnością piękne efekty :) Planuję sobie właśnie kupić taką lustrzankę, aby doskonalić się w technice robienia zdjęć ptakom. 

• NAGRANIA GŁOSÓW PTAKÓW

fot. cdmusic.chh.pl 

Jeśli ktoś chce, może sobie kupić płyty lub kasety z nagraniami głosów ptaków. Podczas ptasich spacerów, nie tylko widzimy ptaki, ale także je słyszymy, szczególnie wiosną, kiedy to ptaki śpiewające pięknie śpiewają. Warto zapamiętać te głosy w głowie, albo postarać się nagrać je na dyktafon, a potem w domu posłuchać takich nagrań w domu i dowiedzieć się co to za ptak nam pięknie śpiewał. A może to był dzięcioł, który nie tylko swoim stukaniem daje nam się rozpoznać, ale także po odgłosie (choć nie śpiewa), albo pustułka, która coraz częściej gości w miastach. Szczególnie polecam taką 4-płytową kolekcję nagrań głosów ptaków pt "Jaki to ptak?", znajdują się na nich nie tylko same nagrania głosów ptaków, ale także są przedstawione opisy każdego głosu przez lektora

fot. archiwum.allegro.pl 

Mam nadzieję,że chociaż jedną osobę uda mi się zachęcić do obserwowania ptaków. To bardzo ciekawe zajęcie. Można w wolnym czasie wyjść z domu i rozejrzeć się dookoła. Ptaki możemy obserwować o każdej porze roku, także zimą. Warto np. zimą zbudować karmnik i obserwować ptaki z własnego okna, uważając, by ich nie spłoszyć. Ptaki najbardziej aktywne są we wczesnych godzinach rannych i wieczornych. Można je obserwować praktycznie wszędzie, i w górach i nad morzem i nad jeziorami, rzekami i innymi zbiornikami wodnymi, a ponadto w lasach, na polach i łąkach, nawet w miastach jest ich bardzo dużo. W Warszawie warto wybrać się nad Wisłę albo nad Jeziorko Czerniakowskie, które słynie z tego,że przebywają tam bardzo rzadkie ptaki, bączki. Nawet mnie udało się jednego zaobserwować, niestety był zbyt szybki i nie sfotografowałam go :(.